Wat is het verschil tussen MGO, VLSFO en HFO brandstoffen?
Stel je voor: je staat op het dek van een zwaar transportschip, ergens op de Noordzee.
De lading is een kolossaal stuk offshore equipment, goed voor een paar miljoen euro. De wind waait, de golven slaan tegen de romp. Je bent volledig afhankelijk van je motor.
Welke brandstof stop je erin? De keuze is niet zomaar een knopje omdraaien.
Het bepaalt je kosten, je impact op het milieu en of je überhaupt je bestemming bereikt.
MGO, VLSFO, HFO — het klinkt als een geheime code. Vandaag maken we het helder. We gaan aan tafel zitten en ontmaskeren deze drie brandstoffen. Want voor heavy-lift en offshore operaties is dit geen theoretisch verhaal, het is de harde realiteit van elke dag.
De basis: wat zit er in de tank?
Laten we beginnen met de meest gestelde vraag: wat zijn het nu eigenlijk?
We hebben het over aardolieproducten, maar ze zijn totaal anders. Denk aan drie broers uit dezelfde familie: elke broer heeft een ander karakter, een andere kracht en een andere zwakte. HFO (Heavy Fuel Oil) is de zwaarste. De olie-reus. Dit is de reststroom na het raffinageproces. Het is een dikke, stroperige, bijna zwarte substantie.
Vol met zwavel en andere zware deeltjes. Vroeger was dit de standaard voor grote schepen omdat het spotgoedkoop was.
Je kon er gigantisch mee varen, maar het vereist speciale, zware motoren en veel warmte om het überhaupt vloeibaar te houden.
Het is de klassieke, vuile krachtpatser. MGO (Marine Gas Oil) is de lichtste en schoonste van het stel. Dit is eigenlijk een stukje dat al verder is geraffineerd. Het lijkt veel meer op de diesel die je in een vrachtwagen of tractor tankt.
Het is dun, helder en makkelijk te verbranden. Het is de nette, moderne keuze.
Veel schepen in gevoelige gebieden of met modernere motoren draaien hierop. Het is de brandstof die direct klaar is voor gebruik, zonder al te veel gedoe. VLSFO (Very Low Sulphur Fuel Oil) is de slimme middenmoot.
Dit is een speciale mengeling die is ontwikkeld als antwoord op strengere milieuwetten.
De IMO (Internationale Maritieme Organisatie) bepaalde in 2020 dat de zwavelinhoud wereldwijd omlaag moest. VLSFO is een 'upgrade' van HFO.
Het is nog steeds een zwaardere brandstof, maar met een veel lagere zwavelconcentratie.
Het is een compromis: goedkoper dan MGO, maar schoner dan de oude HFO. De ontwikkeling hiervan was een enorme operatie voor de hele scheepvaartindustrie.
De harde cijfers: zwavel, viscositeit en prijs
Het echte verschil zit hem in de details. Dit zijn de getallen die je budget en je technische operatie bepalen.
We moeten kijken naar drie dingen: zwavel, viscositeit en brandstofprijs. Voor heavy-lift schepen, die vaak lang onderweg zijn, telt elke cent. De zwavelinhoud is de belangrijkste graadmeter.
HFO bevatte vroeger tot 3,5% zwavel. Dat veroorzaakte enorme uitstoot van zwaveldioxide (SOx), wat zure regen geeft en schadelijk is voor de gezondheid.
De regel is nu streng: overal ter wereld mag een schip maximaal 0,5% zwavel uitstoten. VLSFO zit daar ruim onder, met een typische inhoud van 0,1% tot 0,5%. MGO is nog schoner, vaak onder de 0,1%.
Dit is de reden dat VLSFO nu de norm is voor schepen zonder speciale uitlaatgasreinigers (scrubbers). Viscositeit is de weerstand van de brandstof.
Hoe dikker de brandstof, hoe hoger de viscositeit. HFO is extreem stroperig.
Om het te verbranden, moet je het voorverwarmen tot wel 130-150 graden Celsius. Zonder deze warmte kun je het niet pompen en niet vernevelen in de motor. MGO is veel dunner en heeft geen extra verwarming nodig op lage temperatuur. VLSFO zit er tussenin.
Het is meestal dikker dan MGO, maar minder dan HFO. Het vereist vaak nog wel verwarming, maar minder extreem dan HFO.
- HFO: De goedkoopste, rond de €550 - €600 per ton. Maar let op: zonder scrubber mag je het niet overal gebruiken.
- VLSFO: De huidige marktstandaard. Rond de €650 - €720 per ton. De prijs hangt af van de exacte specificaties.
- MGO: De duurste, omdat het een hoogwaardiger product is. Zit vaak rond de €850 - €950 per ton.
Dit bepaalt je brandstofpompen en je verwarmingssystemen aan boord. Dan de prijs. Die schommelt dagelijks, maar de verhoudingen blijven redelijk stabiel. Op dit moment (peildatum eind 2024) liggen de prijzen ongeveer zo (exclusief accijns en lokale belastingen, per ton): Voor een heavy-lift schip dat 50 ton per dag verbruikt, scheelt dat al snel €15.000 per maand tussen MGO en VLSFO. Een flinke kostenpost.
Waarom het voor jouw operatie het verschil maakt
Het gaat niet alleen om geld. De keuze voor een brandstof bepaalt je operatievrijheid en je technische betrouwbaarheid.
In de offshorewereld is stilstand geen optie. Een verkeerde brandstofkeuze kan je project vertragen of zelfs in gevaar brengen. Denk aan een kraanschip dat net die ene lift moet doen.
De regels zijn streng. In speciale Emissie Controle Gebieden (ECA-gebieden), zoals de Noordzee, de Baltische Zee en de Amerikaanse kust, gelden nog strengere normen.
Daar mag je alleen MGO of VLSFO met een extreem lage zwavelwaarde (0,1%) gebruiken. Vaak is MGO dan de makkelijkste keuze om compliant te zijn. Schepen met een scrubber (rookgasreiniger) kunnen hier nog wel HFO met 0,5% zwavel gebruiken, maar de investering in zo'n scrubber is enorm, vaak miljoenen euro's. De motor is je heiligdom. HFO is agressief.
Het bevat veel verontreinigingen die de motor op lange termijn kunnen aantasten. Het vereist zwaardere filters en meer onderhoud.
MGO is veel schoner en vriendelijker voor de motor, wat de levensduur kan verlengen en storingen kan verminderen. VLSFO is een nieuwe technologie. De kwaliteit kan nogal eens wisselen per leverancier.
Het is cruciaal om de brandstof goed te testen, zeker omdat het niet tijdig aanpassen van de motorinstellingen aan nieuwe brandstoffen risico's met zich meebrengt.
Een verkeerde batch VLSFO kan je motor ernstig beschadigen, zeker bij het verkeerd mengen van brandstoffen. Een specifieke overweging voor heavy-lift en offshore is de Flash Point. Dit is de temperatuur waarbij de brandstof dampen begint af te geven die kunnen ontbranden.
Veilige brandstoffen hebben een flash point boven de 60°C. MGO en VLSFO zitten hier ruim boven.
HFO vereist extra voorzichtigheid door de hoge verwerkingstemperaturen. Bij het bunkeren (tanken) van brandstof op zee of in de haven, is dit een kritieke veiligheidsfactor. De keuze bepaalt je procedures en veiligheidsmaatregelen.
Praktische tips: kiezen en omgaan met brandstof
Hoe maak je nu de juiste keuze voor je volgende klus? Het is een afweging tussen regelgeving, kosten en technische capaciteit.
Geen enkele operatie is hetzelfde. Een shuttle-tankers heeft andere behoeften dan een drijvende kraan. Toch zijn er een paar gouden regels.
- Ken je route en de regels. Ga je de Noordzee op of naar een ECA-gebied? Dan is VLSFO of MGO je enige optie (tenzij je een scrubber hebt). Plan je route en bereken de benodigde brandstof. De regels veranderen voortdurend, dus hou de IMO-richtlijnen in de gaten.
- Check je motor en tanks. Is je motor geschikt voor VLSFO? Sommige oudere motoren zijn niet gebouwd voor de nieuwe, dunnere VLSFO-brandstoffen en hebben aanpassingen nodig. En hoe zit het met je tank? Als je overschakelt van HFO naar VLSFO, moet je de tank grondig schoonmaken om vervuiling te voorkomen.
- Bunkeren bij betrouwbare leveranciers. De kwaliteit van VLSFO kan flink verschillen. Laat de brandstof altijd testen door een onafhankelijke partij voordat je het aan boord neemt. Een slechte batch kan je motor stilleggen en je project miljoenen kosten.
- Houd rekening met de prijsverschillen. Bereken niet alleen de brandstofkosten, maar ook de operationele kosten. MGO is duurder, maar je motor heeft minder onderhoud nodig. VLSFO is een goede middenweg, maar testen kosten geld. Weeg alles af.
De keuze tussen MGO, VLSFO en HFO is een constant spel van afwegen. Het is de balans tussen de kracht van de olie-reus (HFO), de netheid van de moderne sprinter (MGO) en de slimme balans van de VLSFO.
Voor de offshore- en heavy-lift sector is het essentieel om deze brandstoffen niet als abstracte termen te zien, maar als concrete gereedschappen, zeker nu waterstof-brandstofcellen in de offshore steeds vaker de standaard worden.
Kies het juiste gereedschap voor de klus, en je project verloopt soepel, veilig en efficiënt.