Wat is de 'SOLAS' conventie en de nieuwste updates?
Scheepvaart, heavy-lift, maritiem transport en offshore: veiligheid zit in het DNA van je operatie. SOLAS – de Safety of Life at Sea – is het internationale verdrag dat de basisregels bepaalt voor schepen.
In 2024 en 2026 komen er concrete updates die direct impact hebben op jouw cargo, passagiersschepen en offshore-units. In deze gids leg ik uit wat SOLAS is, wat er nieuw is en wat je nú moet regelen om compliant te blijven.
Wat is SOLAS en waarom is het relevant voor jouw operatie?
SOLAS is het internationale verdrag dat minimumveiligheidsnormen vastlegt voor schepen. Het dekt constructie, uitrusting, navigatie, communicatie en noodprocedures.
Voor heavy-lift en offshore betekent dit dat je lifting appliances, mooring en GMDSS op orde moeten zijn. Waarom het uitmaakt? Omdat je anders geen certificering krijgt, havencontroles misloopt of verzekeringen weigeren. SOLAS is geen theorie; het bepaalt of je mag varen en laden.
De updates in 2024 en 2026 zijn praktisch en specifiek: nieuwe mooringregels, GMDSS‑modernisering en een helder kader voor lifting appliances. Die zet ik hieronder uiteen.
12/2025: New SOLAS requirements for Lifting Appliances
Per 1 januari 2026 treedt SOLAS Regulation II-1/3-13 in werking voor lifting appliances.
Dat is een nieuwe, specifieke eis die van toepassing is op schepen en offshore‑eenheden met hijsmiddelen. Deze regelgeving vraagt om een gestandaardiseerde aanpak: ontwerp, installatie, inspectie, testen en markering van lifting appliances. Het doel is risico’s op hijsongevallen te verlagen, vooral bij heavy‑lift operaties.
De deadline is strak: 1 januari 2026. Plan je certificering en testen nu, zodat je geen vertraging oploopt bij nieuwbouw of bestaande operaties.
Requirements for new lifting appliances (installed on or after 1 January 2026)
Per 1 januari 2026 moeten nieuwe lifting appliances voldoen aan SOLAS Regulation II-1/3-13.
Dat betekent een goedgekeurd ontwerp, correcte installatie en een duidelijke markering van het Safe Working Load (SWL). Ook kleine hijsmiddelen vallen onder de regel: liften met een SWL kleiner dan 1.000 kg zijn in beginsel meegenomen, tenzij je vlagstaat een uitzondering verleent. Check dus altijd je flag state policy. Gebruik de richtlijnen uit MSC.1/Circ.1663 voor de uitvoering.
Die bieden een praktisch kader voor testen, inspectie en documentatie. Zorg dat je leveranciers en class society hierop aansluiten.
Requirements for existing lifting appliances (installed before 1 January 2026)
Ook bestaande lifting appliances moeten voor 1 januari 2026 voldoen. Dat betekent een load test en markering met SWL. Zonder test en label loop je risico op non‑compliance.
Plan de inspectie en testen ruim van tevoren. Heavy‑lift schepen en offshore‑units hebben vaak complexe hijslijnen; reserveer voldoende tijd voor voorbereiding, testlasten en documentatie.
Tip: stem af met je class society en vlagstaat. Zo voorkom je verrassingen bij havencontroles en verzekeringen.
Safe mooring operations
Mooring is een kritieke activiteit, zowel in de haven als bij offshore‑operaties. SOLAS‑amendments die op 1 januari 2024 ingingen, richten zich op nieuwe eisen voor cargo‑ en passagiersschepen groter dan 3.000 GT, gebouwd op of na 1 januari 2024. Deze eisen zijn concreet: betere lijnsterkte, correcte lijnkeuze en gedocumenteerde procedures.
Voor heavy‑lift en offshore betekent dit dat je moringsystemen en inspecties moet updaten.
Gebruik de richtlijnen MSC.1/Circ.1619, 1620 en 1175/Rev.1 voor mooring. Die bieden praktische handvatten voor lijnsterkte, veiligheidsmarges en inspectie.
Implementeer mooring procedures en inspectieschema’s vóór 1 januari 2024. Zo voorkom je non‑compliance, verlaag je het risico op lijnbreuk en zorg je voor correct ballast water management om schade aan je lading te voorkomen.
Modernisering van het Global Maritime Distress and Safety System (GMDSS)
Het GMDSS is het mondiale nood‑ en veiligheidscommunicatiesysteem aan boord. De modernisering schaft verouderde systemen af en erkent Iridium als satellietprovider.
Wat betekent dit voor jou? Je GMDSS‑uitrusting moet up‑to‑date zijn.
Verouderde systemen voldoen niet meer en kunnen leiden tot afkeuring. Voor heavy‑lift en offshore betekent dit dat je communicatie‑setup controleert: satellietconnectiviteit, nood‑oproepen en back‑up systemen. Iridium biedt wereldwijde dekking, wat relevant is voor offshore‑operaties.
Plan een audit van je GMDSS‑apparatuur. Vervang verouderde systemen tijdig en zorg voor gecertificeerde installatie. Zo blijf je compliant en veilig.
Watertight integrity
Watertight integrity is een basisprincipe van SOLAS. Het waarborgt de stabiliteit van een schip na een aanvaring bij lekkage.
Updates richten zich op deuren, schotten en inspectieprocedures. Voor heavy‑lift en offshore betekent dit dat je laadruimen en werkdekken waterdicht moeten zijn. Regelmatige inspectie en sluitingstests zijn essentieel, waarbij een cultuur van veiligheid en het 'Zero Harm' principe centraal staan.
Gebruik je interne procedures om inspecties te plannen en vast te leggen.
Voorkom dat een klein defect leidt tot een grote storing tijdens operaties.
Prijzen, kosten en praktische afwegingen
De kosten voor SOLAS‑compliance hangen af van je vloot, operaties en leveranciers. Hieronder een indicatie voor heavy‑lift en offshore:
- Lifting appliance inspectie & load test: €2.000–€8.000 per apparaat, afhankelijk van SWL en toegankelijkheid.
- GMDSS‑upgrade (Iridium‑satellietcommunicatie): €5.000–€15.000 per schip, inclusief hardware en installatie.
- Mooring‑upgrade (lijnen, bolder, inspectie): €3.000–€10.000 per schip, afhankelijk van formaat en materiaal.
- Training & certificering (crew en technici): €200–€500 per persoon, afhankelijk van cursusduur en online/offline.
Deze prijzen zijn indicatief en variëren per regio, class society en leverancier.
Vraag offertes aan bij je vaste partners en houd rekening met levertijden.
Praktische tips om op tijd compliant te zijn
Zet nu stappen om verrassingen te voorkomen. Plan je inspecties, testen en upgrades met een duidelijke tijdlijn.
- Check je vloot: welke schepen vallen onder de nieuwe mooringeisen (1 januari 2024) en welke lifting appliances moeten worden getest (1 januari 2026).
- Neem contact op met je class society en vlagstaat voor specifieke eisen en uitzonderingen.
- Plan inspecties en testen ruim van tevoren; reserveer testlasten en technici.
- Update je GMDSS‑apparatuur en controleer satellietconnectiviteit (Iridium).
- Documenteer alles: testrapporten, SWL‑markeringen, inspectie‑logs en procedures.
Met deze stappen ben je klaar voor de nieuwe SOLAS‑eisen en blijf je veilig en compliant varen – of je nu heavy‑lift, maritiem transport of offshore‑operaties uitvoert.